صفحه اصلی سخنرانی
سخنرانی در مراسم افتتاحیه دوره‌های آموزشی بنیاد فردید مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

حرمت فکر و متفکران را نگه داریم

جهان، جهان پروپاگاندا و تبلیغات است، با پروپاگاندا و تبلیغات می شود چیزی را خوب جلوه داد یا آنرا از اعتبار انداخت اما با تبلیغات و پروپاگاندا نمی توان چیزهای بزرگ را ناچیز نشان داد و یا ناچیزها را بزرگ نشان داد. اگر کسی صاحب نظر و هنر است؛ نظر و هنر پوشاندنی نیست آشکار می شوند طبعش آشکارشدگی است. بنابراین کوشش بیهوده نکنیم که بخواهیم اثر متفکری را محو کنیم. فلسفه مجال بحث و چون و چرا است؛ همه ما که اهل فلسفه هستیم نه فقط حق داریم بلکه باید اهل گفت و چون و نظر باشیم. فلسفه محل تقلید نیست. وقتی احکام عملی و عبادی داریم باید از مجتهد جامع الشرایط تقلید کنیم، اما در فلسفه و تفکر جایی برای تقلید نیست. همه اگر اهل فلسفه هستیم به حکم فلسفه موظف به فکر کردن هستیم. اما به حکم همان فلسفه حق انکار و نفی نداریم. فلسفه را می آموزیم که مسائل زمان را دریابیم. دانستن اینکه وجود اصیل است یا ماهیت؛ مشکلی از مشکلات ما را حل نمی کند وقتی حل می کند بدانیم که مبنا و مبدا چه مسائلی می شود و در حل چه مسائلی به ما کمک می کند.

 

 
سخنرانی در همایش فلسفه و صلح جهانی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

ما به زمان صلح امید داریم

صلح و جنگ از هم جدا نیستند، نمی توان درباره صلح و دوستی سخن گفت بی آنکه جنگ و دشمنی در نظر بیاید. در تاریخ کسانی گفته اند که تاریخ جنگ است. مرزبندی ها با جنگ معین می شود. کسی که مشهورترین کتاب را درباره جنگ نوشته، گفته است که جنگ ادامه سیاست است، من نمی دانم جنگ ادامه سیاست است یا سیاست ادامه جنگ، اما هر چه هست این دو از هم جدا نیستند.ابتدا وحدت است و بعد تفرق ایجاد می شود. وقتی وحدت در راه کثرت بیافتد اختلاف و جنگ به وجود می آید. در تاریخ بشر همیشه جنگ وجود داشته است. هگل می گوید: صفحات کتاب صلح در تاریخ سفید است و بسیاری دیگر از فیلسوفان هم بر جنگ تأکید دارند.

 

 
سخنرانی در نشست ادراکات اعتباری علامه طباطبایی و فلسفه فرهنگ مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

باید از فلسفه اسلامی بهره ببریم

ما هنوز خیلی بسته ادراکات حقیقی هستیم شاید در ظاهر بگوییم که این درست است و از چیزهای دیگر که اعتباریات است باید گذشت. اما ما باید یک راهی پیدا کنیم میان فلسفه اسلامی و زمان که کوشش علامه طباطبایی در این طریق بود. این ادراکات اعتباری سابقه ای طولانی دارد یعنی از عصر یونانیان مسئله ادراکات اعتباری مطرح بوده است. در دوره جدید چیزی به این عنوان مطرح نشده است اما اعتباری بودن ادراک تمام مسئله است. یعنی از قرن 17 به این سمت ادراکات حقیقی به معنای فلسفه اسلامی به نظر می رسد مورد قبول هیچ فیلسوفی نیست که بگوید علم، علم به اعیان اشیاء است و ما توان این را داریم که اعیان اشیاء پی ببریم. ارسطو در «اخلاق نیکوماخوس» ادراکات اعتباری را در بحث «فنوزسیس» مطرح کرد که فلاسفه ما این را به «فضیلت عقلی» تعبیر کردند.

 

 
سخنرانی در دومین سلسله نشست‌های الگوی ایرانی اسلامی پیشرفت مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

جدایی علم و عمل ترویج دروغ است

 

من آدم باهوشی نیستم و از آن دسته انسان‌هایی نیستم که همه مفاهیم را زود می‌گیرند، بنابراین برای رسیدن به جایی که هم اکنون هستم، ناچار بودم تلاش زیادی بکنم. روش تدریس من هم اینگونه است که نمی‌توانم مرتب و منظم چیزی را شرح دهم. در این جلسه نیز مرا از بیان مطالب منسجم معذور بدانید. همیشه از جایی شروع می‌کنم و نمی‌دانم بحث به کجا می رود. این روش ممکن است برخی را سرگردان کند ولی به برخی دیگر ایده‌های تازه برای تفکر می‌دهد. به نظر بنده تفکر مهم‌ترین چیز است؛ حتی از اندوختن دانش بسیار مهم‌تر است.

 
سخنرانی در آیین نودمین سال افتتاح کتابخانه مجلس شورای اسلامی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

قانون را باید درست نوشت

من معلم دانشکده ادبیات بوده‌ام و علاقمند به زبان فارسی، اما گلایه‌ای دارم و آن اینکه قانون را باید درست نوشت، باید به شکلی نوشته شود که کسی نتواند بخش یا لفظی از آن را کم یا زیاد کند، البته در قانون حرف‌های کلی و مبهم جایی ندارد. معلم با کتاب سر و کار دارد. اینجا هم کتابخانه مجلس است که در حال حاضر یکی از کتابخانه‌های مهم کشور شمرده می‌شود، پس باید مرجع نمایندگان مجلس باشد، اینطور هم هست و بیشتر کتاب‌هایی که مناسب کار قانون، قضا و حکومت باشد اینجا موجود است.

 

 
سخنرانی نشست بررسی وضعیت فلسفه معاصر ایران مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

بدون فلسفه، آینده‌نگری نداریم

من در دهه 70 عمرم بیش از 20 کتاب تالیف کرده ام که بخشی از این آثار گردآوری و برخی دیگر کارهای اصلاحی گذشته و تالیفات جدید من هستند. من پژوهشگر نیستم و وقتی راجع به برنامه‌ریزی می‌نویسم پژوهشی درباره اینکه برنامه‌ریزی چیست نمی‌دهم، چون در این صورت مخاطب توقع دارد درس بیاموزد.  مساله من «فلسفه» است .به طور مثال در کتاب «سیری در تاریخ روشنفکری در ایران و جهان» مساله من این است که روشنفکری چیست؟ چگونه و چرا پدید آمده و در میان ما چه سرنوشتی داشته است؟

 

 
سخنرانی در مراسم اختتامیه روز جهانی فلسفه مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

دو دیدگاه در باره طبیعت

بسیار خوب است که مؤسسه حکمت و فلسفه موضوع فلسفه و شناخت طبیعت را انتخاب کرده است. آیا منظور از شناخت طبیعت، طبیعیات به معنایی است که متقدمان می‌گفتند یا بابی بود از باب فلسفه نظری؟ به اعتقاد بنده بهتر است بگوییم «فلسفه و طبیعت» البته احتمالاً مراد مسئولان مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، علوم طبیعی است که می‌خواهند ارتباطی میان فلسفه و علوم طبیعت را بیان کنند و اینکه فلسفه چه ارتباطی با سایر علوم دارد. فلسفه و طبیعت با فلسفه و علم طبیعت تفاوت دارد، بنابر این ما نمی‌توانیم از نسبت فلسفه و فیزیک به معنای جدید لفظ برسیم. اینکه طبیعت در فلسفه چگونه تلقی می‌شود نظری صرف نیست. ما می‌گوییم طبیعت مرده است؛ مگر هر روز نمی‌خوانیم طبیعت بی‌جان!

 

 
سخنرانی در جشن هشتاد سالگی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

Dr. Davari

از گذشته ام خشنودم

این ناچیز هرگز نمی دانسته و حتی به دشواری تصور می کرده است که در پایان عمر چنین مورد لطف و احسان بزرگان و صاحبنظران کشور قرار گیرد. من نمی دانم برای علم و فلسفه کشورم چه کرده ام و برای آینده چیزی آورده ام یا صرفاً با سیاه کردن کاغذ، به قول حافظ «خلعت شیب را چون تشریف شباب آلوده کرده ام» و مایه اتلاف وقت و ملال خاطر خوانندگان شده  ام. می دانم که این مجلس، مجلس حکم درباره کار و آثار من و ردّ و تأیید آنها نیست، بلکه مجلس احسان در حق کسی است که عمر را با کتاب و مطالعه به سر برده و وظیفه دانشجویی خود را انجام داده است. وقتی به گذشته خود نظر می کنم از اینکه همواره با کتاب محشور بوده  ام، خشنودم. اهل معرفت و درک و درایت کشور هم چنانکه دیده  ایم و می  بینیم قدر این تعلق خاطر به علم را می ‌دانند.

 
سخنرانی در مراسم چهارمین جایزه علمی استاد علی‌محمد کاردان مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

مردی که خوب زندگی کرد

من فرمایش اساتید را درباره خودم تکذیب نمی‌کنم این برخورداری از لطف و احسان بزرگانی که به گزافه سخن نمی‌گویند، برایم کافیست آنچه از معنای خوشبختی آموخته‌ام که البته معنایش روشن نیست، بودن در مجلس استاد دانشمند فقید مرحوم کاردان است. یکی از افرادی که بیشترین فرصت هم‌صحبتی با او را یافتم مرحوم کاردان است، ما سال‌ها روزی چند ساعت هم‌اتاق بوده و گاهی با هم صحبت می‌کردیم اما در مجموع ایشان بسیار شیرین‌سخن و مجلس‌آرا بودند و من از هم‌صحبتی با ایشان لذت می‌بردم. اگر از سال 87 تاکنون برای استاد کاردان مجلس برگزار شده و خیابان و دانشکده به نامشان نامگذاری شده، همه به دلیل استعداد ایشان بوده است.

 

 
سخنرانی در همایش علم دینی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

ایرانیان فلسفه یونان را احیا کردند

زمان، زمان مسئله است و از این جهت جای خوشبختی است. مساله من همواره این بوده است که ابن‌سینا و فارابی چگونه فیلسوف شدند، یعنی چه پرسشی داشتند که دنبال فلسفه رفتند؟ آیا فکر کرده ایم که ما چه سروکاری با فلسفه داریم و چرا فلسفه را فلسفه اسلامی می‌خوانیم. ما فلسفه یونانی را احیا کردیم و فلسفه یونان در عالم اسلام و ایران مورد توجه قرار گرفت و جاهایی مانند هند، اندونزی، مالزی نفوذ کرد که از طرف ایران به آن مناطق نفوذ کرد.

 

 
<< شروع < قبلی 1 2 3 4 5 6 7 8 بعدی > انتها >>

صفحه 6 از 8