صفحه اصلی سخنرانی
سخنرانی در افتتاحیه مراسم گرامیداشت روز جهانی آینده مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

ملاحظاتی کوتاه در باب آینده نگری

آینده نگری گرچه سابقه یکصد ساله دارد و قواعدش کم و بیش تدوین شده است یک علم نظری نیست یعنی علمی نیست که آن را در مدرسه بیاموزند و در همه جا یکسان به کار برند. اگر ژاپن با شرایط اقلیمی نه چندان مساعد تا حدودی توانایی آینده  نگری دارد و کشورهای با امکان  های مادی کافی و شرایط مساعد از عهده آن برنمی آیند لابد آینده  نگری شرایط و اسباب و عللی می  خواهد که همه جا نیست یا موانعی هست که  افق آینده را می  بندد و چشم  ها آن را نمی  بینند. آینده  نگری علم عملی به معنی اصطلاحی آن هم نیست که شامل اخلاق و سیاست و تدبیر منزل می  شده است بلکه علم عمل است.  به عبارت دیگر آینده -نگری محصول خردی است که از آن به خرد عملی و فضیلت عقلی تعبیر شده است. این خرد را با هوش و علم اشتباه نباید کرد زیرا هوش امر روان  شناسی و فردی است و علم رسمی هم آموختنی است اما خرد و خردمندی در نظم عمومی و زندگی اجتماعی و فهم تاریخی ظاهر می  شود. 

 
سخنرانی در نشست نقد و بررسی کتاب «پایان تئولوژی» نوشته بیژن عبدالکریمی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

جهان امروز بی خردترین جهان های همه تاریخ هاست

وقتی که وی به تئولوژی می پردازد باید همراه لفظ باشید تا بفهمید مراد از تئولوژی چیست وگرنه اینگونه برداشت می شود که نویسنده با خداشناسی مخالف است، در صورتی که عبدالکریمی با خداشناسی مخالف نیست. اما اگر این خداشناسی را در شعر و عرفان فارسی ببرید. خدادانی در مقابل خداخوانی می شود. نه اینکه خدای نکرده خدای دانی عیب باشد. شاید اولین کسی که به تئولوژی می پردازد، ارسطو در کتاب مابعدالطبیعه است. او در این کتاب چند جمله دارد. می گوید: تئولوژی تاج فلسفه اولی است. او نه مابعد الطبیعه می گفته و نه امور عامه. او فلسفه اولی می گفته است.

 
متن بازنویسی شده سخنرانی در دومین سمینار «تأملی بر وضع فلسفه در ایران» مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل


مسائل اکنونمان را از فلسفه بپرسیم

فلسفه، چیزی نیست که به دیروز و گذشته تعلق داشته و زمان آن سرآمده باشد. فلسفه برای اکنون و آینده است. ما باید ببینیم فلسفه چگونه می‌تواند دست ما را بگیرد. اینها جملاتی است ازگفتاررضا داوری اردکانی که در دومین سمینار «تأملی بر وضع فلسفه در ایران» ایراد شده است. این سمینار در تاریخ 3/11/1395 به همت گروه تاریخ و تمدن غرب پژوهشکده غرب شناسی و علم پژوهی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شده است.

 
سخنرانی در نشست "ایران همین جا است که ایستاده ایم" تقدیر از سید جواد طباطبایی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

طباطبایی در دوره ای که برهوت بی وطنی گسترش می یابد به وطن می اندیشد

من در مورد ایران تحقیقی نکرده ام که اینجا گزارشی از آن بدهم اما چون ایران در نظر و اندیشه های آقای دکتر طباطبایی، که این مجلس برای ادای احترام به ایشان تشکیل شده است، جلوه خاص دارد، من هم برای ادای احترام به ایشان از بستگی به ایران می گویم. نسبت من با ایران نه احساساتی صرف است و نه با عقل انتزاعی به ایران می اندیشم. یعنی احساسات ایران پرستی و فخر جویی و سودای تجدید عظمت روزگاران گذشته ندارم. جهان وطن هم نیستم که بگویم به عنوان یک فرد آزاد تفاوت نمی کند که کجا باشم و هرجا باشم مهم این است که آزاد و از حقوق بشر برخوردار باشم.

 
سخنرانی در همایش تجلیل از تلاشگران برتر کیفیت کشور مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

سه ساحت زندگی بشر

وقتی یک دانشجوی فلسفه درباره کیفیت سخن می گوید توقع اینست که از معنی منطقی و فلسفی آن بگوید ولی در اینجا کیفیت به معنی رایج آن در نظم تولید و تجارت منظور است. کیفیت به معنی چگونگی است و مفهومی عام است که آن را تعریف نمی توان کرد. هر چند که آن را در موارد خاص و در ساخته های فرهنگی و صنعتی و حرفه ای و اداری و حتی در رفتار و گفتار مردمان می توان دید و بازشناخت. گزارش هایی که درباره کیفیت (که پیداست مراد کیفیت مطلوب در کالاهای تولیدی است) و لزوم رعایت قواعد و شرایط حصول آن در این مجلس ایراد شد، همگی مفید و راهنماست.

 
سخنرانی در نشست تأملی در باب اومانیسم» در پژوهشکده غرب شناسی و علم پژوهی مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

اومانیسم صرف یک رای یا نظر نیست

اومانیسم برای من از جوانی یک مسئله بوده است و دوستان و نزدیکانم می دانند که چه گرفتاری هایی با آن داشته ام و مخصوصاً وقتی اومانیسم تبدیل به یک شعار و برچسب شد، این گرفتاری شدت پیدا کرد. وقتی نویسنده نامدار فرانسوی سارتر یک سخنرانی ایراد کرد و در آن صورت زمخت و خشنی از اومانیسم به دست داد، طبیعی بود که اومانیسم به یک شعار مبدل شود چنانکه بعد از آن کسی کتابی نوشت و جامعه شناسی را اومانیست دانست و ... اومانیسم یعنی چه؟ زمانی که دانشجوی لیسانس بودم، دکتر عیسی صدیق اومانیسم را در کتاب درس تاریخ فرهنگ ایران و اروپا یکبار فرهنگ پژوهی ترجمه کرده بود اما در چاپ بعدی کتاب این اصطلاح را به بشردوستی تغییر داد ولی اومانیسم نه فرهنگ پژوهی است و نه بشردوستی.

 
سخنرانی در مراسم رونمایی از اثر نفیس و سه زبانه «رنج و رنگ» در دانشگاه خاتم مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

اهل فلسفه با هنرمندان نسبتی دو‌گانه دارند

اهل فلسفه با هنر و هنرمندان نسبتی دو‌گانه دارند من خودم را در جانب هنر می‌دانم. هنر تقلید نیست و کمال آدمی را نشان می‌دهد. ما چنان که باید عزت و قدر هنر را نمی‌دانیم و با هنر تعارف می‌کنیم. ما به فردوسی احترام می‌گذاریم اما نمی‌دانیم که او کیست؟ ما نمی‌دانیم جایگاه سعدی کجاست و اگر سعدی نبود زبان فارسی کجا بود؟ یکی از بزرگترین دانشمندان ما قطب‌الدین شیرازی و معاصر سعدی است. مینیاتور با شعر ارتباط دارد. مینیاتوریست نمی‌تواند اهل شعر نباشد. کاری که بهزاد کرده سراسر غزل و مینیاتور است. حضور بنده در این مراسم بخشی به دلیل ارادتم به مولف این کتاب است و جایگاه مولف کتاب از شیوه سخنان وی پیدا بود. امروز خوشحالم که همچنان مولفان جوانی هستند که دغدغه کتاب و پژوهش و مطالعه و هنر را در وجود خود دارند.

 
سخنرانی در دومین نشست از سلسله‌ نشست‌ های اخلاق تعلیم و تربیت در دانشگاه یزد مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

باید بیندیشیم چرا وضع اخلاقی خوبی نداریم

رضا داوری اردکانی در ابتدای سخنانش اظهار داشت: تعلیم و تربیت و اخلاق به هم پیوسته اند، هر چند که اخلاقی بودن را نمی ­توان آموخت. آنچه در اخلاق آموختنی است اوصاف صفات و فضایل اخلاقی است. اخلاق با تذکر به وجود می‌ آید. بسیار خوبست که فضایل اخلاقی در وجود آدمی ملکه شود و البته صاحبان این ملکه رفتار خوب و اخلاقی دارند اما اخلاق برایشان عادت شده است. اینها شاید در شرایط سخت که باید تصمیم اخلاقی بگیرند همیشه از عهده برنیایند. به این جهت است که می­ بینیم صاحبان زهد و تقوا چون همه زشتی ­ها و ناروایی ­ها را با عادات اخلاقی خود می ­سنجند در برابر ناروایی ­های ناآشنا هیچ تکلیفی احساس نمی ­کنند و ساکت می ­مانند.

 
سخنرانی در خانه مشروطیت اصفهان مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

پیدا و پنهان عقل

از احسان و لطفی که به من فرمودید، تشکر میکنم. شاید بد نباشد که ابتدا درباره روش کار خود مختصری عرض کنم. من وقتی چیزی مینویسم قصدم اثبات یا رد رأی و نظری نیست بلکه مراد فهمیدن است و سعی میکنم فارغ از مخالفت و موافقت های رسمی بنویسم و فلسفه را با سلیقههای سیاسی میزان نکنم. البته موافقت و مخالفت در زندگی عادی چیز بدی نیست بخصوص در این زمان که سیاست همهکاره است نمیتوان از آن برکنار بود. من هم فارغ از سیاست نیستم اما آنچه می نویسم برای رد یا تأیید یک سیاست نیست زیرا با اینکه کتابهای فلسفه پر از مخالفت و موافقت است فلسفه با تفکر ابتدا می-شود و در تفکر قصد مخالفت و موافقت نیست معهذا صرفنظر از اجمالی که در گفتهها و نوشتههایم وجود دارد گاهی به رسم بزرگانی مثل سبزواری  هنوز مسئله را طرح نکرده، نظر خود را میگویم و مینویسم.

 
سخنرانی در مراسم رونمایی از کتاب «غرب و غرب زدگی» فردید مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل

فردید در این دنیا احساس غربت می کرد

بنده در سال ۱۳۳۶ با مرحوم فردید از طریق مرحوم مهدوی آشنا شدم به این شکل که یک روز وقتی با مرحوم مهدوی کلاس داشتیم ایشان آقای فردید را هم همراه خود آوردند و از ایشان خواستند که برای ما حرف بزند بنده با اینکه هیچ چیز از حرف هایشان نفهمیدم ولی علاقمند ایشان شدم. ترجمه های مرحوم فردید نظیر نداشت به طوری که مرحوم یحیی مهدوی که یکی از بهترین مترجمان کشورمان هستند و کتاب «مابعدالطبیعه» را ترجمه کردند می گوید وقتی ترجمه مرحوم فردید را از این کتاب می خوانیم طوری از خواندن آن لذت می بریم که گویی ترجمه نمی خوانیم و کتاب تالیف خود ایشان است.

 
<< شروع < قبلی 1 2 3 4 5 6 7 بعدی > انتها >>

صفحه 1 از 7